Küreselleşme

Uluslararası İlişkiler Wiki sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara

Küreselleşme veya diğer bir adıyla globalleşme, temel anlamıyla devletler veya bireyler arasındaki tüm sınırların kaldırılması ve böylelikle ekonomik, siyasi, sosyal ilişkilerin gelişmesidir. Bu yakınlaşma çok kültürlülüğü ve iyi ilişkilerin kurulumunu beraberinde getirmiştir. 21.yy ile hız kazanan teknolojik alanda yaşanan yenilikler ve özellikle internet kullanımının yaygınlaşması dünyayı küresel bir köy haline getirmiştir.


Birinci dalga küreselleşme 1490'lı yıllardan itibaren gerçekleşmiş ve sömürgecilik sonucunu doğurmuştur. İkinci dalga küreselleşme 1890 yılında sanayileşme ile yaşanmış ve sömürgeciliği emperyalizme çevirmiştir. Bugün içinde bulunduğumuz üçüncü dalga küreselleşme ise 1970'li yıllardan itibaren çok uluslu şirketlerin doğması ve iletişim devriminin yaşanması ile başlamıştır [1].


Hayatının her alanını etkileyen bu yakınlaşma çeşitli boyutlarda sınıflandırılıp incelenmektedir;


1. Ekonomik Küreselleşme

Küreselleşme zengini daha zengin, fakiri daha fakir yapmaktadır. 1960 yılında dünyanın en zengin yüzde 20’si ile en yoksul yüzde 20’si arasındaki gelir farkı 1/30'dan, 1990 yılında 1/60’a ,2000 yılında ise 1/75’e yükselmiştir[2].

2. Siyasi Küreselleşme

Küreselleşmenin siyasi boyutu ulus devletin temel değeri olan egemenlik kavramıyla çatışmalara neden olmaktadır. Uluslararası sistemin temel aktörü olan ulus devletlerin rolünü sarsmış ve uluslararası örgütlerin kurulmasının önünü açmıştır [3] . Böylece farklı uzaklıktaki çeşitli ülkeler tek bir ulus üstü güç altında toplanıp ortak karar alma, ortak tutum ve davranışa sahip olma yoluna girmiştir. Örneğin; günümüzde yaşanılan insani müdahaleler, devletlerin iç işlerine karışmama ilkesiyle çakışmasının aksine BM, NATO gibi uluslararası aktörlere verilen gücün bir sonucudur.

3. Teknolojik Küreselleşme

Küreselleşme esas olarak teknolojinin ürünüdür. Teknoloji ile küreselleşme yaşanırken diğer bir taraftan küreselleşme teknolojiyi de etkilemiştir. Bir ürünün bir parçası herhangi bir ülkede üretilirken diğer bir parçası farklı ülkede üretilmesinin önünü açmıştır. Bu da iş bölümü ve uzmanlaşmayı doğurmuştur.


Kaynakça

  1. Küreselleşmenin Boyutları Ve Etkileri. (2006). TASAM
  2. Küreselleşmenin Boyutları Ve Etkileri. (2006). TASAM
  3. Gülgün, Ç. (2011). SİYASİ KÜRESELLEŞME https://gulguncigdem.wordpress.com/2011/07/21/siyasi-kuresellesme/ Erişim Tarihi: 12.02.2018