Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD)

Uluslararası İlişkiler Wiki sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara


Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü, 1947-1960 yılları arasında faaliyette bulunan Avrupa İktisadî İşbirliği Teşkilâtı (OEEC)'nın yerine oluşturulmuştur. OEEC, İkinci Dünya Savaşı sonrasında, Batı Avrupa ülkeleri kötüleşen ekonomileri kurtarmak amacıyla kurulmuştur. Bu kapsamda, Marshall Plânı çerçevesinde ABD'nin yaptığı yardımların dağıtımına yardımcı olmuş ve ülkeler arasındaki ödeme düzenlemeleri yapmıştır. Ancak, süreç içerisinde aktifliğini kaybetmiştir. 14 Aralık 1960'da imzalanan Paris Sözleşmesi ile yeni işbirliği çerçevesinde OECD kurularak, 30 Eylül 1961'de resmen faaliyete başlamıştır. Türkiye, ABD, Kanada, Fransa, Hollanda, Belçika, Lüksemburg, Federal Almanya, İtalya, Portekiz, İngiltere, Danimarka, İrlanda, Yunanistan, İsviçre, Avusturya, İsveç, İzlanda, Norveç, İspanya, Japonya, Finlandiya, Avustralya ve Yeni Zelanda üyeler arasındadır. 1994 yılında Meksika, 1995 yılında Çek Cumhuriyeti, 1996 yılında Macaristan, Polonya ve ardından Güney Kore, 2000 yılı içerisinde Slovakya'nın katılımı ile üye sayısı 30'a yükselmiştir. Üye ülkelerin yanı sıra, işbirliği içerisinde olunan üye olmayan ülke sayısı 70'den fazladır. OECD, aday ülkeleri üye olarak kabul etme sürecinde ülkedeki insan haklarına, çoğulcu demokrasi ve serbest piyasa ekonomisi değer ve ilkelerine sahip olmasına bakmaktadır.

OECD mevcut üyeleri, dünya ekonomisinin yaklaşık dörtte üçünü üretmektedir. OECD'nin başlıca çalışma alanları;

- Üyelerin ekonomik durumlarını kontrol etme,

- Çevre

- Gıda Güvenliği

- Tarım ve Balıkçılık

- Biyoteknoloji

- Rekabet ve Düzenleyici Reform

- Yolsuzlukla Mücadele

- Sürdürülebilir Kalkınma

- Eğitim

- Ticaret ve Elektronik Ticaret

- İşgücü ve İşsizlik

- Enerji

- Sanayi

- Maliye ve Yatırım

- Uluslararası Göç

- Vergi


OECD'nin en yüksek karar organı Konsey'dir. Toplantılarına, üye ülkelerin yanı sıra Avrupa Birliği Komisyonu Temsilcisi de katılmaktadır. Yılda bir kez, G-7 zirvesi öncesinde toplanmaktadır. Üye ülkeler, ilgili Bakan ve üst düzey bürokratlarını göndermektedir. Üye ülkeler bu toplantılarda fikir alışverişinde bulunmakta ve gerekli kararları almaktadır. Ülkelerin kişi başına milli gelir hesaplamalarına göre belirlenen OECD Bütçesinin yarısı ABD ve Japonya tarafından karşılanmaktadır.


OECD bünyesinde iki önemli kuruluş bulunmaktadır. Uluslararası Enerji Ajansı (UEA) ve Nükleer Enerji Ajansı (NEA). Uluslararası Enerji Ajansı, 1974 yılında, petrol piyasası krizlerine hazırlıklı olma ve enerji güvenliliğini sağlamak amacıyla kurulmuştur. Nükleer Enerji Ajansı ise nükleer enerji üretimlerinin barışçı amaçlarla geliştirilmesi amacıyla kurulmuştur. [1]


Kaynakça

  1. Akbulut, H. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı. http://www.mfa.gov.tr/ekonomik-isbirligi-ve-kalkinma-teskilati.tr.mfa Erişim Tarihi: 28.04.2018